«Էրեբունի» բժշկական կենտրոն

Անհրաժեշտ տեղեկատվություն կանանց առողջության համար

Կնոջ առողջության կարևորագույն ոլորտներից մեկը կրծքագեղձերի առողջությունն է։ Աշխարհում ամենատարածված խնդիրներից մեկը՝ կրծքագեղձի քաղցկեղը, շարունակում է մնալ առաջին հորիզոնականներում, սակայն մի կարևոր ճշմարտություն կա․ այս հիվանդությունը կանխարգելելի է շատ դեպքերում, իսկ վաղ հայտնաբերման դեպքում՝ հաջողությամբ բուժվող։

Այս բլոգը պատրաստված է որպես պարզ, հստակ ու օգտակար ուղեցույց՝ յուրաքանչյուր կնոջ համար, ով ուզում է հասկանալ իր առողջության մասին մի քիչ ավելի խորությամբ։

Ինչ է կրծքագեղձի քաղցկեղը

Կրծքագեղձի քաղցկեղը կրծքագեղձի բջիջների անհամաչափ աճն է, որոնք կարող են տարածվել նաև մարմնի այլ հատվածներով։ Ամենատարածված տեսակներից մեկն է կրծքագեղձի ինվազիվ քաղցկեղը, երբ հիվանդությունը կարող է անցնել գերաճից դեպի շրջակա հյուսվածքներ։

Չնայած տարածվածությանը, ժամանակին հայտնաբերման և ճիշտ բուժման շնորհիվ կանայք ապրում են լիարժեք ու որակյալ կյանքով։

Ռիսկի գործոնները, որոնք պետք է իմանա յուրաքանչյուր կին

• Տարիք․ ռիսկը բարձրանում է հատկապես 50-ից հետո։

• Ժառանգականություն․ եթե ընտանիքում եղել են կրծքագեղձի քաղցկեղի դեպքեր, հատկապես մայրիկի մոտ, անհրաժեշտ է ավելի հաճախ ստուգվել։

• Հորմոնալ փոփոխություններ․ վաղ դաշտան կամ ուշ դաշտանակարգ, ինչպես նաև հորմոնների հետ կապված որոշ փոփոխություններ կարող են բարձրացնել ռիսկը։

Ռիսկի գործոններ, որոնք կարելի է վերահսկել

• Կյանքի անառողջ ռիթմ․ ֆիզիկական ակտիվության պակասը, անբավարար քունը, քրոնիկ սթրեսը կարող են նպաստող գործոն դառնալ։

• Գերքաշ․ հատկապես դաշտանակարգից հետո։

• Ալկոհոլի հաճախակի օգտագործում․ անգամ փոքր քանակները կարող են բարձրացնել ռիսկը։

• Անառողջ սնունդ՝ յուղոտ և մշակված մթերքներով հարուստ։

Ճիշտ կենսակերպը չի երաշխավորում 100% պաշտպանություն, բայց զգալիորեն նվազեցնում է ռիսկը։

Ինչպես կանխարգելել կրծքագեղձի քաղցկեղը

Կրծքագեղձի քաղցկեղի կանխարգելումը սկսվում է շատ պարզ քայլերից։

1. Ինքնաստուգում՝ ամսական մեկ անգամ

Ինքնաստուգումը կարևոր քայլ է։ Այն չի փոխարինում մասնագիտական հետազոտություններին, բայց օգնում է կնոջը ճանաչել սեփական մարմինը։ Եթե կինը նկատում է որևէ փոփոխություն՝

• կրծքի կամ թևատակերի շրջանում թանձրացում,

• մաշկի փոփոխություն,

• արտազատություն պտուկից,

• չափի կամ ձևի փոփոխություն,

պետք է դիմել բժշկի։ Սրանք կրծքագեղձի քաղցկեղի նախանշաններ են։

2. Տարեկան բժշկական զննում

Բոլոր կանանց խորհուրդ է տրվում անցնել կրծքագեղձերի խորհրդատվություն ու սոնոգրաֆիա՝ բժշկի ցուցումով։ 50 տարեկանից հետո մամոգրաֆիա՝ բժշկի հանձնարարությամբ։

3. Առողջ ապրելակերպ

• Պարբերաբար ֆիզիկական ակտիվություն՝ օրական առնվազն 30 րոպե։

• Հավասարակշռված սնունդ՝ ավելի շատ բանջարեղեն, մրգեր, ամբողջական հացահատիկներ։

• Քաշի վերահսկում։

• Հարաբերական հանգիստ ու սթրեսի նվազում։

4. Վնասակար սովորություններից հրաժարում

Ալկոհոլի սահմանափակումն ու ծխախոտից լիարժեք հրաժարումը զգալիորեն նվազեցնում են ռիսկը։

Ինչու է վաղ հայտնաբերումը փրկում կյանքեր

Կրծքագեղձի քաղցկեղն այն հազվագյուտ հիվանդություններից է, որը վաղ շրջանում հայտնաբերվելու դեպքում ունի շատ բարձր բուժելիության հավանականություն։ Այդ պատճառով յուրաքանչյուր կանանց համար կարևոր է.

• չանտեսել մարմնի փոփոխությունները,

• ժամանակին անցնել կամավոր կամ պլանային զննություններ,

• հոգալ սեփական առողջության մասին նույնքան, որքան ընտանիքի անդամների։

Ընտանիքի աջակցությունը

Շատ դեպքերում կանայք ուշադրությունը կենտրոնացնում են իրենց ընտանիքի անդամների առողջության վրա՝ հաճախ մոռանալով իրենց մասին։ Բայց իրականում սեփական առողջությանը հետևելը հենց ընտանիքի հանդեպ խնամքի կարևոր մասն է։ Երբ կինը առողջ է, ինքնավստահ և հանգիստ, նույն էներգիան փոխանցում է իր շրջապատին։

Եթե ընտանիքում եղել են կրծքագեղձի քաղցկեղի դեպքեր, կարևոր է միասին քննարկել, սովորել, ոգևորել միմյանց և չթողնել, որ վախը փոխարինի հոգատարությանը։ Ուղղակի կանոնավոր զննվելը կարող է դառնալ ընտանեկան առողջ սովորություն։

Կրծքագեղձերի առողջությունը պահանջում է ուշադրություն, բայց ոչ՝ վախ։ Տեղեկացված լինելը նշանակում է պաշտպանված լինել։ Եվ յուրաքանչյուր կին արժանի է վստահության, խաղաղության ու վստահ զգալուն։

Հիշեք՝ կրծքագեղձի քաղցկեղը շատ դեպքերում կանխարգելելի է, իսկ վաղ հայտնաբերման դեպքում՝ հաջողությամբ բուժվող։ Ձեզ պարզապես պետք է տեղեկացվածություն, կանոնավոր ստուգումներ և առողջ կենսակերպի մի փոքր հետևողականություն։