«Էրեբունի» բժշկական կենտրոն

Գրեթե յուրաքանչյուր մարդ կյանքում գոնե մեկ անգամ ցավ է զգացել կոկորդում։ Որոշ դեպքերում դա պարզապես մրսածության հետևանք է, սակայն հաճախ պատճառը շատ ավելի լուրջ է․ անունը՝ նշիկաբորբ։ Այս հիվանդությունը կարող է սկսվել աննկատ, սակայն ժամանակին չբուժվելու դեպքում վերածվում է խրոնիկական խնդրի և ազդում ողջ օրգանիզմի վրա։

Նշիկները մեր օրգանիզմի պաշտպանական առաջին օղակներից են։ Դրանք որսում են վիրուսներն ու բակտերիաները, սակայն որոշ դեպքերում հենց իրենք են դառնում բորբոքման աղբյուր։ Այդ ժամանակ սկսվում է տոնզիլիտը։

Ինչ է նշիկաբորբը և ինչու է այն առաջանում

Նշիկաբորբը նշիկների բորբոքումն է, որը կարող է լինել սուր, կամ զարգանալ որպես խրոնիկ տոնզիլիտ։ Սուր տարբերակը սովորաբար սկսվում է հանկարծակի՝ բարձր ջերմությամբ, կոկորդի ուժեղ ցավով ու ընդհանուր տկարությամբ։ Եթե այն հաճախ կրկնվում է կամ լիարժեք չի բուժվում, ժամանակի ընթացքում կարող է դառնալ խրոնիկական։

Հիմնական պատճառների թվում են՝

• սառը օդը կամ հեղուկները,

• իմունիտետի թուլացումը,

• հաճախակի մրսածությունները,

• վիրուսային և բակտերիալ վարակները,

• չբուժված ատամները և մյուս վարակային օջախները։

Շատ մարդիկ չեն էլ կասկածում, որ անգամ աննշան կոկորդացավը կարող է վերածվել երկարատև խնդրի, եթե այն անտեսվի։

Նշիկաբորբի հիմնական ախտանիշները

Հիվանդության նշանները կարող են տարբեր լինել՝ կախված դրա ծանրությունից և ձևից։ Ամենատարածված ախտանիշներն են՝

• կոկորդի ցավ, որը ուժեղանում է կուլ տալու ժամանակ,

• մարմնի բարձր ջերմություն,

• ընդհանուր թուլություն, գլխացավ,

• նշիկների կարմրություն և այտուց,

• բերանի տհաճ հոտ։

Եթե նկատվում են սպիտակ կամ դեղնավուն կետիկներ նշիկների վրա, ապա դա կարող է վկայել թարախային տոնզիլիտ-ի մասին։ Այս վիճակն արդեն պահանջում է բժշկական միջամտություն, քանի որ ինքնուրույն բուժումը վտանգավոր հետևանքներ կարող է ունենալ։

Ինչու է վտանգավոր անտեսել տոնզիլիտը

Շատերը սովոր են «ոտքի վրա» տանել հիվանդությունը՝ մի բաժակ թեյ խմել, մի հաբ ընդունել ու շարունակել աշխատանքը։ Սակայն դա լուրջ սխալ մոտեցում է։ Չբուժված կամ սխալ բուժված տոնզիլիտը կարող է բարդանալ՝ առաջացնելով սրտի, երիկամների, հոդերի խնդիրներ։ Հատկապես խրոնիկ տոնզիլիտ-ը դառնում է մշտական վարակային աղբյուր օրգանիզմի համար։

Տոնզիլիտի բուժման ժամանակակից մոտեցումները

Տոնզիլիտի բուժում-ը կախված է հիվանդության ձևից, պատճառից և ծանրությունից։ Բուժումը կարող է ներառել՝

• հակաբիոտիկներ (միայն բժշկի նշանակմամբ),

• հակաբորբոքային դեղամիջոցներ,

• ողողումներ՝ աղաջրով, դեղաբույսերով,

• տեղային սփրեյներ և պաստիլներ։

Խրոնիկ դեպքերում երբեմն կիրառվում են ֆիզիոթերապևտիկ մեթոդներ կամ հատուկ լվացումներ, որոնք օգնում են մաքրել նշիկների խոռոչները թարախից և բակտերիաներից։ Ծայրահեղ դեպքում, երբ հիվանդությունն այլևս չի ենթարկվում բուժման և հաճախ է կրկնվում, կարող է առաջարկվել նշիկների վիրահատական հեռացում։

Ինչ կարելի է անել կանխարգելման համար

Թեպետ ամբողջությամբ խուսափել նշիկաբորբ-ից միշտ չէ, որ հնարավոր է, սակայն կան պարզ քայլեր, որոնք զգալիորեն նվազեցնում են դրա առաջացման ռիսկը՝

• ամրացնել իմունիտետը առողջ սննդով և վիտամիններով,

• խուսափել սառը ջրերից ու քամուց,

• ժամանակին բուժել մրսածությունները և ատամնաբուժական խնդիրները,

• պահպանել բերանի խոռոչի հիգիենան։

Երբ է պարտադիր դիմել բժշկին

Եթե կոկորդի ցավը շարունակում է ավելի քան 2-3 օր, բարձր ջերմությունը չի իջնում, իսկ կուլ տալը դժվարացել է, ինքնաբուժումը պետք է դադարեցնել։ Հատկապես վտանգավոր է թարախային տոնզիլիտ-ը, քանի որ այն կարող է արագ բարդանալ։

Ճիշտ ժամանակին սկսված բուժումը ոչ միայն արագ վերացնում է ախտանիշները, այլ նաև կանխում է հիվանդության կրկնումը։

Նշիկաբորբը սովորական մրսածություն չէ, ինչպես շատերը կարծում են։ Այն ազդում է ողջ օրգանիզմի վրա և կարող է լուրջ հետևանքներ ունենալ, եթե անտեսվի։ Կոկորդի ցավը երբեք չպետք է թերագնահատել, հատկապես երբ այն հաճախ է կրկնվում։

Զգուշությունը, առողջ ապրելակերպը և բժշկին ժամանակին դիմելը լավագույն լուծումներն են, որպեսզի նշիկաբորբ, խրոնիկ տոնզիլիտ և թարախային տոնզիլիտ խնդիրները չդառնան կյանքի մշտական ուղեկից։